ബയോപ്സി: എന്ത്? എന്തിന്?
ഏതെങ്കിലും ഒരു ശരീരഭാഗത്ത് ശരീരകലകളെ (Tissues) ബാധിക്കുന്ന ഏതെങ്കിലും രോഗമുണ്ടെന്നു സംശയിക്കുമ്പോള്, ആ ശരീരകലയുടെ ഒരു സാമ്പിള് (Specimen) എടുത്തുപരിശോധിക്കുകയാണ് പൊതുവേ ബയോപ്സിയില് ചെയ്യുന്നത്.
ബയോപ്സി ചെയ്യേണ്ടിവരുന്ന സാഹചര്യങ്ങള്
1. പ്രാഥമികമായ രോഗനിര്ണയത്തിന് (To make a new diagnosis)
ഉദാഹരണത്തിന്, മാറില് പുതുതായി കണ്ടെത്തിയ ഒരു മുഴ കാന്സറാണോന്നറിയാന്, അല്ലെങ്കില് കഴുത്തിലെ കഴലവീക്കം ക്ഷയരോഗത്തിന്റേതാണോന്നറിയാന് ഒക്കെ ബയോപ്സി ചെയ്യണം. ദീര്ഘനാളായി മലത്തിലൂടെ രക്തസ്രാവമുണ്ടാകുന്ന ഒരു രോഗിക്ക് ഒരു കുഴല്പരിശോധനയിലൂടെ (ഇീഹീിീരെീു്യ) രക്തസ്രാവമുണ്ടാകുന്ന കുടലിന്റെ ഭാഗത്തുനിന്ന് കുറച്ചുഭാഗം ബയോപ്സി പരിശോധനയ്ക്കെടുത്ത് രോഗനിര്ണയം നടത്താം.
2. സംശയത്തിലിരുന്നതോ അല്ലെങ്കില് മറ്റേതെങ്കിലും ടെസ്റ്റിലൂടെ കണ്ടെത്തിയതോ ആയ ഒരു രോഗം അതുതന്നെയാണെന്നുറപ്പിക്കാന്വേണ്ടി ((To confirm a suspected or established clinical diagnosis)
ചില രോഗങ്ങള് സ്കാന് വഴിയോ രക്തപരിശോധനയിലൂടെയോ ശരീരപരിശോധനയിലൂടെയോ നിര്ണയിക്കാന് സാധിക്കും. അപ്പോഴും നൂറു ശതമാനം നിശ്ചിതരോഗമാണെന്നുറപ്പിക്കാന് പലപ്പോഴും ബയോപ്സി ആവശ്യമായി വരാറുണ്ട്. ഉദാ: കുടലിലെ കാന്സര്, തൈറോയിഡ് മുഴകള്, തൊലിപ്പുറത്തുണ്ടാകുന്ന രോഗങ്ങള്.
3. ചികിത്സാരീതികള് തീരുമാനിക്കാന് (To help Plan management)
രോഗമേതാണെന്നു മാത്രമല്ല, രോഗത്തിന്റെ സ്വഭാവമെന്താണെന്നുകൂടി കൃത്യമായി മനസ്സിലാക്കിയാല് മാത്രമേ ഏറ്റവും അനുയോജ്യമായ ചികിത്സ സാധിക്കൂ. അതിനും പലപ്പോഴും ബയോപ്സി ഒഴിവാക്കാനാകാത്ത ഒരുപാധിയാണ്.
4. ചികിത്സയുടെ വിജയപരാജയസാധ്യതകള് പ്രവചിക്കാന് (To assist with Prognosis)
ബയോപ്സിപരിശോധനയിലൂടെ ഒരു രോഗത്തിന്റെ തീവ്രതയും സ്വഭാവവും മറ്റും മനസ്സിലാക്കാന് ഒരു പത്തോളജിസ്റ്റിനു സാധിക്കും. മരുന്നിനോടും മറ്റു ചികിത്സാവിധികളോടും ആ രോഗിയെങ്ങനെ പ്രതികരിക്കുമെന്നും, താരതമ്യേന നല്കാന് പറ്റിയ മികച്ച ചികിത്സ എന്താണെന്നും ചികിത്സിക്കുന്ന ഡോക്ടര്ക്കു മനസ്സിലാക്കാനും അതൊക്കെ മുന്കൂട്ടി രോഗിയെയോ ബന്ധുജനങ്ങളെയോ അറിയിക്കാനും ഈ റിപ്പോര്ട്ടിന്റെ അടിസ്ഥാനത്തില് സാധിക്കും. പ്രത്യേകിച്ചും കാന്സര് ചികിത്സയില് ഇത് ഒരുപാട് ഗുണം ചെയ്യുന്നുണ്ട്.
5. പ്രത്യക്ഷത്തില് സമാനസ്വഭാവമുള്ള, എന്നാല് തികച്ചും വ്യത്യസ്തമായ മറ്റു രോഗങ്ങളൊന്നുമില്ലെന്ന് ഉറപ്പിക്കാന് ((To exclude additional diagnosis)
ഉദാഹരണത്തിന് കഴുത്തിലെ കഴലവീക്കംതന്നെയെടുക്കാം. അതൊരു വൈറല്പനിയുടെ ഭാഗമാകാം, ക്ഷയരോഗത്തിന്റെ ലക്ഷണമാകാം, തൊണ്ടയിലെ അണുബാധയുടെ ഫലമാകാം, ലുക്കീമിയപോലുള്ള കാന്സറിന്റെ ലക്ഷണമാകാം അല്ലെങ്കില് മറ്റേതെങ്കിലും അവയവത്തിനെ ബാധിച്ച കാന്സറില്നിന്നുള്ള പകര്ച്ചയാവാം. ഒരൊറ്റ ബയോപ്സിവഴി എന്താണു കാരണമെന്ന് വളരെയെളുപ്പത്തില് കണ്ടെത്താം.
ബയോപ്സി: എങ്ങനെ?
ശരീരകലകളെ ശേഖരിച്ച് പരിശോധിക്കുകയാണല്ലോ ബയോപ്സിയില് ചെയ്യുന്നത്. രണ്ടു രീതിയിലാണ് സാധാരണമായി ബയോപ്സിവഴിയുള്ള രോഗപഠനം നടത്തുന്നത്. ഒന്ന്, സൈറ്റോപത്തോളജിക്കല് അഥവാ കോശങ്ങളെ ഒന്നൊന്നായി അവയുടെ സ്വഭാവ-ഘടനാവ്യത്യാസങ്ങള് പരിശോധിച്ച് രോഗനിര്ണയം നടത്തുന്ന രീതി. രണ്ട്, ഹിസ്റ്റോപത്തോളജിക്കല് അഥവാ ഒരു കോശസമൂഹത്തെയാകെ പഠനവിധേയമാക്കുന്ന രീതി.
സൈറ്റോളജി/സൈറ്റോപത്തോളജി
സൈറ്റോളജി പരിശോധനയില് ഏതു ശരീരഭാഗമാണ് പരിശോധനയ്ക്കു വിധേയമാക്കുന്നതെന്നത് അടിസ്ഥാനമാക്കി വ്യത്യസ്തരീതികളുണ്ട്. അതില്ത്തന്നെ നമ്മള് പലര്ക്കും ഏറെ പരിചിതമായ ഒന്നാണ്, FNAC അഥവാ Fine Needle Aspiration Cytology.. ഒരു ചെറിയ സൂചികൊണ്ട് എന്തെങ്കിലും കട്ടിയോ തടിപ്പോ ഉള്ള ശരീരഭാഗത്തുനിന്നു കോശങ്ങള് കുത്തിയെടുത്ത് പരിശോധിക്കുന്നതിനാണ് FNAC എന്നു പറയുന്നത്. മാറിലോ, തൈറോയിഡ് ഗ്രന്ഥിയിലോ ഉണ്ടായ മുഴകള്, കഴുത്തിലെയോ ഇടുപ്പിലെയോ കഴലവീക്കം തുടങ്ങിയവ ഒരു നേര്ത്ത സൂചികൊണ്ടു കുത്തിയെടുത്ത് ഒരു ഗ്ലാസ് സ്ലൈഡില് തേച്ചുപിടിപ്പിച്ചു പരിശോധിക്കാന് കൊണ്ടുപോകുന്നത് പലര്ക്കും അനുഭവമുണ്ടാവും. അതുപോലെ, ഗര്ഭാശയഗള കാന്സറിന്റെ സാധ്യത (Cancer cervix) പരിശോധിക്കുന്ന 'പാപ് സ്മിയര്' (Pap smear) ടെസ്റ്റും ഒരു സൈറ്റോളജിക്കല് ബയോപ്സിയാണ്. ഐസ്ക്രീം കഴിക്കുന്ന തടിക്കരണ്ടി പോലുള്ള ചെറിയൊരുപകരണംകൊണ്ട് ഗര്ഭാശയഗളത്തില്നിന്നു കോശങ്ങള് ചുരണ്ടിയെടുത്ത്, ഒരു ഗ്ലാസ് സ്ലൈഡിലാക്കി ചില പ്രത്യേകതരം കളറുകള് പുരട്ടി (പാപ്പിനിക്കോളോണ് സ്റ്റെയിന്-അതിന്റെ ചുരുക്കപ്പേരാണ് പാപ്സ്മിയര്) മൈക്രോസ്കോപ്പിലൂടെ നോക്കിയാണിതു ചെയ്യുന്നത്. ഇങ്ങനെ നോക്കുമ്പോള് ആ കോശങ്ങളുടെ ന്യൂക്ലിയസ്, സൈറ്റോപ്ലാസം, മറ്റു ഭാഗങ്ങള് ഒക്കെ വ്യക്തമായി കാണാനും അതുവഴി രോഗസാധ്യത മനസ്സിലാക്കാനും സാധിക്കുന്നു.
പരിശോധന നടത്താനുള്ള എളുപ്പം, കുറഞ്ഞ സമയത്തിനുള്ളില് (12 ദിവസങ്ങള്) തന്നെ പരിശോധനാഫലം ലഭിക്കുമെന്നത്, കുറഞ്ഞ ചെലവ് ഒക്കെ ഈ സൈറ്റോളജിപരിശോധനയുടെ മേന്മയാണ്. അതിനാല്, പലപ്പോഴും രോഗനിര്ണയത്തിലേക്കുള്ള ആദ്യപടിയായി സൈറ്റോളജി പരിശോധനയെയാണ് ഡോക്ടര്മാര് ആശ്രയിക്കുന്നത്. എന്നാല്, ചികിത്സാവിധികള് നിര്ണയിക്കാന് സഹായിക്കുന്നതില് ഈ പരിശോധനയ്ക്കു പരിമിതികളുണ്ട്. അതിന് ഹിസ്റ്റോപത്തോളജിക്കല് പരിശോധനതന്നെ വേണ്ടിവരാറുണ്ട്.
ഹിസ്റ്റോപത്തോളജി
ശസ്ത്രക്രിയ ചെയ്തോ, വലിയ സൂചികൊണ്ട് കുത്തിയോ ഒക്കെ ശരീരഭാഗങ്ങളില്നിന്ന് കലകള് പരിശോധനയ്ക്കെടുക്കുകയാണ് ഇവിടെ ചെയ്യുന്നത്. അതുതന്നെ പലവിധമുണ്ട്. കുടലിനെ ബാധിക്കുന്ന ഒരു മുഴയാണെങ്കില്, ശസ്ത്രക്രിയവഴി കുടലിന്റെ ആ ഭാഗം മുഴയുടെ രണ്ടുവശത്തുനിന്നും മുറിച്ചെടുത്ത് പരിശോധിക്കുന്നതിനെ റിസക്ഷന് ബയോപ്സിയെന്നു പറയും. നാക്കിലെ (മറ്റ് ഏതു ശരീരഭാഗവുമാകാം) ഉണങ്ങാത്ത മുറിവിന്റെ ഒരറ്റത്തെ ചെറിയൊരു ഭാഗം മാത്രം മുറിച്ചെടുക്കുന്നതിന് വെഡ്ജ് ബയോപ്സിയെന്നു പറയും. ഒരു മുഴയെ അങ്ങനെതന്നെ ശസ്ത്രക്രിയ ചെയ്തെടുക്കുന്നതിന് എക്സിഷന് ബയോപ്സിയെന്നും അതിന്റെ ഒരു കഷണം മാത്രം മുറിച്ചെടുക്കുന്നതിന് ഇന്സിഷന് ബയോപ്സിയെന്നും പറയുന്നു. വലിയൊരു സൂചി മുഴകള്ക്കുള്ളിലേക്കു കടത്തി ചെറുചെറു കഷണങ്ങള് ശേഖരിക്കുന്നതിന് കോര് ബയോപ്സിയെന്നാണ് പറയുന്നത്.
സാധാരണഗതിയില് എളുപ്പത്തില് എത്തിച്ചേരാന് കഴിയാത്തയിടങ്ങളിലുള്ള മുഴകളില്, അല്ലെങ്കില് രോഗം ബാധിച്ചിട്ടുള്ള ഭാഗം വളരെ ചെറുതാണെങ്കില് ചില സ്കാനുകളുടെ സഹായത്തോടെ ബയോപ്സി പരിശോധന നടത്താറുണ്ട്. വിരലുകൊണ്ട് തൊട്ടു മനസ്സിലാക്കാന് കഴിയാത്തത്ര ചെറിയ തൈറോയിഡ് മുഴകളില് അള്ട്രാസൗണ്ട് സ്കാനിന്റെ സഹായത്തോടെ FNAC എടുക്കാറുണ്ട്. ഇതിനെ Ultrasound guided FNAC എന്നു പറയും. ശ്വാസകോശത്തെയോ തലച്ചോറിനെയൊ ബാധിക്കുന്ന മുഴകളില്നിന്നും CT സ്കാനിന്റെ സഹായത്തോടെ ചെയ്യുന്ന ബയോപ്സിയെ ഇഠ CT guided biopsy യെ എന്നും പറയും.
വിദഗ്ദ്ധരായ പത്തോളജിസ്റ്റുകളുടെ നേതൃത്വത്തില് വിവിധ ഘട്ടങ്ങളിലൂടെ ഈ സ്പെസിമന് കടന്നുപോകേണ്ടതുണ്ട്. ആദ്യം ഫോര്മാലിനില്നിന്നു ശരീരകലകളെ പുറത്തെടുത്ത് ചെറിയ ചെറിയ കഷണങ്ങളായി മുറിക്കും. ഓരോന്നിനെയും ചെറിയ പ്ലാസ്റ്റിക് കാസറ്റുകളിലേക്കു മാറ്റും. എന്നിട്ട് പാരഫിന് വാക്സില് പൊതിയും. ഇപ്പോളതൊരു ടിഷ്യു ബ്ലോക്കായി. ഈ ബ്ലോക്കിനെ മൈക്രോട്ടോം ((Microtome)) എന്ന ഉപകരണമുപയോഗിച്ച് അഞ്ച് മൈക്രോണ് ( 1 മൈക്രോണ് = 1 മില്ലിമീറ്ററിന്റെ ആയിരത്തിലൊന്ന്) മാത്രം കട്ടിയുള്ള ഷീറ്റുകളായി മുറിക്കും. ശേഷം ഓരോ ഷീറ്റിനെയും ഒരു ഗ്ലാസ് സ്ലൈഡിലെടുത്ത്, ഇയോസിന്, ഹെമറ്റോക്സൈലിന്(Eosin & Hematoxylin) തുടങ്ങിയ വര്ണദ്രാവകങ്ങള്കൊണ്ടു നനയ്ക്കും. തുടര്ന്ന്, ഒരു മൈക്രോസ്കോപ്പിലൂടെ നോക്കി വിശദമായ വിശകലനങ്ങള് നടത്തി രോഗനിര്ണയം നടത്തും.
ചുരുങ്ങിയത് ഒരാഴ്ചയെങ്കിലും ഈ പരിശോധനാഫലത്തിനു വേണ്ടിവരുമെങ്കിലും ഏറ്റവും വിശ്വസനീയമായ രോഗനിര്ണയരീതി ഇതുതന്നെയാണ്. കാന്സര്പോലുള്ള രോഗങ്ങളില് ഇത് പരമപ്രധാനമാണ്.
രോഗനിര്ണയം മാത്രമല്ല ഹിസ്റ്റോപത്തോളജി പരിശോധന ചെയ്യുന്നതുകൊണ്ടുള്ള പ്രയോജനങ്ങള്. കാന്സറാണെങ്കില് ഏതു തരത്തിലുള്ള കാന്സറാണ് (കാര്സിനോമ, സാര്ക്കോമ, മെലനോമ, ലിംഫോമ ect), അതിന്റെ ഗ്രേഡ് എന്താണ് ((low grade/high grade or 1,2,3,4), കോശങ്ങളുടെ അവകലനം ((differentiation- well, moderate or poorly differentiated),, രക്തക്കുഴലുകളെയോ നാഡികളെയോ ബാധിച്ചിട്ടുണ്ടോയെന്നത് (Vascular or perineural invasion) ശസ്ത്രക്രിയ ചെയ്തത് പൂര്ണമാണോ ((Negative resection margins) എന്നൊക്കെ അറിയാന് ഈ പരിശോധനയിലൂടെ സാധിക്കും. ഇവയെല്ലാംതന്നെ രോഗത്തിന്റെ തുടര്ചികിത്സയെ ഗണ്യമായി സ്വാധീനിക്കുന്ന ഘടകങ്ങളാണ്.
ബയോപ്സി എന്നാല് കാന്സറിന്റെ മാത്രം രോഗനിര്ണയരീതിയല്ലെന്ന് ഇപ്പോള് മനസ്സിലായില്ലേ? മാത്രമല്ല ഒരുപാടധ്വാനവും കഴിവും സാങ്കേതികസഹായങ്ങളും ആവശ്യമായ ഒരു മേഖലയുംകൂടിയാണത്. മുഖക്കുരുമുതല് മൂലക്കുരുവരെയും കഷണ്ടിമുതല് ആണിരോഗംവരെയും ക്ഷയംമുതല് വാതംവരെയുമുള്ള ഏതു രോഗത്തിന്റെയും കാരണം ഒരു ബയോപ്സി പരിശോധനയിലൂടെ മനസ്സിലാക്കാവുന്നതാണ്. മാത്രമല്ല, വിശേഷപ്പെട്ട ചില സ്റ്റെയിനുകളുടെയും (special stains) ഇമ്മ്യൂണോഹിസ്റ്റോകെമിസ്ട്രിയുടെയും (Immunohistochemistry) വരവോടെ ബയോപ്സിയിലൂടെയുള്ള രോഗനിര്ണയത്തിനുള്ള കൃത്യതയും വേഗവും പതിന്മടങ്ങ് ഉയര്ന്നിട്ടുമുണ്ട്.